18.5 C
Berne
lundi 15/04/2024

Ne diten e stome 30 shtator 1912 nisi mobilizimi për luftën e parë ballkanike. Serbia kishte okupuar tokat shqiptare, Kosoven dhe Maqedonine

Luftërat Ballkanike janë emri i dy luftërave ndërmjet shteteve ballkanike në vitet 1912 dhe 1913. Luftërat u motivuan nga dëshira e shteteve ballkanike për t’u zgjeruar drejt Perandorisë Osmane. Si rezultat, Perandoria Osmane u shty në kufijtë e asaj që tani është Turqia. Ky zgjerim i be pervqellim te krijimitvte “Serbise se madhe” nga sllavet e ardhur nga karapstrt ruse per te okupuar tokat shqiptare, sidomos Kosoven, shkruan gazeta zvicerane ne shqip Le Canton27.ch

Në këtë ditë të vitit 1912, Serbia dhe Bullgaria shpallën mobilizimin e tyre për luftë kundër Turqisë. Lufta e parë ballkanike, e zhvilluar nga tetori 1912 deri në maj 1913, në të cilën Greqia dhe Mali i Zi luftuan kundër Turqisë, përfundoi me disfatën e Turqisë. Serbia më pas çliroi Serbinë e Vjetër (Kosovën e sotme) dhe Serbinë Jugore (Maqedoninë e sotme).

Shkaqet e Luftërave Ballkanike në 1912 dhe çfarë ndodhi më parë

Pas aneksimit të Bosnjë-Hercegovinës nga Austro-Hungaria, konflikti i Austro-Hungarisë me Serbinë u intensifikua. Në përgjigje të aneksimit, Rusia lidhi një aleancë ballkanike, fillimisht midis Serbisë dhe Bullgarisë, dhe më vonë edhe me Greqinë dhe Malin e Zi. Aleanca u mbështet nga patronazhi rus. Popujt e ndryshëm etnikë kërkuan pavarësinë nga Perandoria Osmane dhe e bënë qëllimin e tyre ndarjen e pjesës evropiane të Perandorisë Osmane midis aleatëve të tyre.

Kriza ballkanike 1875-1878

Në vitet 1875-1878, Bosnja, Hercegovina, Mali i Zi, Serbia dhe Bullgaria u ngritën nga shtypja e Perandorisë Osmane. Nëpërmjet pansllavizmit, Rusia i mbështeti këto vende. Megjithatë, është e diskutueshme nëse pansllavizmi rus ishte vetëm një rezervë për të hyrë në Mesdhe, pasi Rusia kishte një interes gjeostrategjik në të.Konfliktet ushtarake pasuan.

Kongresi i Berlinit

Kur disa vende u ngritën kundër shtypjes së Perandorisë Osmane në 1875, pala osmane ishte në gjendje të shuante shpejt kryengritjen. Rusia më pas ndërhyri në krizë dhe u pozicionua si një fuqi mbrojtëse për të krishterët ortodoksë. Me këtë ata filluan një luftë kundër Perandorisë Osmane.

Në vitin 1878, kancelari i atëhershëm gjerman Otto von Bismarck u bëri thirrje të gjitha fuqive të mëdha të vinin në një kongres të Berlinit për të ndërmjetësuar mosmarrëveshjen. Atje ai ndërmjetësoi paqen dhe në këtë mënyrë ruajti sistemin e aleancës me Rusinë dhe Austrinë. Ata vendosën për një traktat që i dha Rumanisë, Serbisë dhe Malit të Zi pavarësinë. Megjithatë, diplomatët rusë e panë traktatin e paqes si një disfatë, sepse ata ende nuk kishin qasje në Mesdhe më pas.

Kufijtë e vendeve para Luftës së Parë Ballkanike

Më 28 dhjetor 1912, gjatë luftës, Shqipëria shpalli pavarësinë nga Perandoria Osmane dhe u njoh nga e drejta ndërkombëtare.

Megjithatë, përpjekja e Bullgarisë për të pushtuar Stambollin në nëntor 1912 dështoi. Më 1 maj 1913, Lufta e Parë Ballkanike përfundoi me një armëpushim.

Pas Traktatit të Paqes të Londrës më 30 maj 1913, Perandoria Osmane duhej të hiqte dorë nga pothuajse të gjitha territoret evropiane. Një mbetje e vogël, në perëndim të Stambollit, mbeti ende.

Luftërat Ballkanike – Gjëja më e rëndësishme

Krijimi i Lidhjes Ballkanike të përbërë nga Serbia, Bullgaria, Greqia dhe Mali i Zi me mbështetjen ruse

Lidhja Ballkanike u ngrit kundër sundimit osman, më 8 tetor 1912 Lidhja Ballkanike i shpalli luftë Perandorisë Osmane, e cila u dobësua nga disfata e mëparshme e luftës, Lidhja Ballkanike arriti të mposhtte shpejt Perandorinë Osmane.

Lufta e Dytë Ballkanike e shkaktuar nga mosmarrëveshja për tokën e fituar: Bullgaria sulmoi Serbinë, Greqia iu bashkua Serbisë, Rumania dhe Perandoria Osmane iu bashkuan luftës në mënyrë të pavarur
Përfundimi i Luftës së Dytë Ballkanike më 10 gusht 1913 me disfatën e Bullgarisë, e cila duhej të hiqte pothuajse të gjitha territoret e pushtuara në Luftën e Parë Ballkanike me Paqen e Bukureshtit.

Perandoria Osmane në prag të kolapsit, Austria dhe Rusia donin ndikim në Ballkan, tensione që shkaktuan Luftën e Parë Botërore në 1914

Derniers articles

Nuk vriten vetëm gratë shqiptare..Psh në Zvicër për cdo vit vriten nga 40 femra, në Srbi nga 30, në Francë, në cdo tri ditë...

Bernë, 15 prill -Mbi 90,000 gra dhe vajza u vranë në botë vitin e kaluar - më së shumti në dy dekadat e fundit....

Horror me një kishë / I riu masakroi me thikë priftin dhe besimtarët, ja momenti i tmerrshëm kur…+18 VIDEO

Një sulm tjetër me thikë ka ndodhur në Sideni të Amerikës, këtë herë jo në një qendër tregtare por në një kishë. Peshkopi dhe besimtarët...

Granit Xhaka, ky bir Kosove me këmbë të arta që po shkruan historinë e Gjermanisë dhe Zvicrës

Bernë, 14 prill -Bayer Leverkuseni edhe zyrtarisht është kampioni i ri i Gjermanisë.  Bayer siguroi titullin pesë javë pa ra perdja e kampionatit gjerman....

SHBA tërhiqet, presidenti Joe Biden merr vendimin: Nuk do do jemi pjesë e sulmeve ndaj Iranit

Presidenti i SHBA Joe Biden dhe zyrtarët e lartë të ekipit të tij të sigurisë kombëtare, duke kërkuar të frenojnë rrezikun e një lufte...

Izraeli: Do përgjigjemi ndaj çdo shteti që lejon kalimin e dronëve nga Irani

Irani ka nisur mbrëmjen e të shtunës një sulm hakmarrës ndaj Izraelit duke lëshuar mbi 500 dronë kamikazë, të cilët raportohet se do të...