St.Galen, 5 prill -Duket shqiparet si komuniteti me i madh ne Zvicer (rreth 400.000) nuk po i nxene jo vetëm fabrikat dhe shkollat, por edhe xhamitë. Se eshte kështu u pa edhe sivjet per Ramazan ne rreth 80-90 xhami shqipare të cilat ishin te mbushura plote kryesisht me te rinj, këta nxenës dhe studente, madje edhe me ushtare dhe oficere, qe falen shpesh edhe jashte xhamise, ne oborre, ne livadhe, ne rrugë dhe asaflat, shkruan gazeta zvixerane në shqip LeCanton27.ch
Gazeta LeCanton27.ch duke ju referuar shifrave zyrtare nga Zyra Federeale e Statistikave ne Zvicer jetojne dhe veprojne mbi 500.000 mije muslimane (5.1%) me 300 xhami ne gjitha kantonet e territorit helvetik, ku pjesa dermuese (rreth 85) jane shqiptare nga Kosova, Maqedonia apo Lugina e Presheves dhe Shqiperia.
Shqiptarët Planifikojnë Xhami Një Milion Dollarëshe në St. Gallen (Albaner planen Millionen-Moschee in St. Gallen) eshte ky titulli i gazetes prestigjioze zvicerane Blick e cila ka shkruar se « Një shoqatë islamike shqiptare po mbledh donacione për një xhami të re të madhe. Projekti kushton deri në 15 milionë franga zvicerane. » citon LeCanton27.ch
Një shoqatë islamike shqiptare po mbledh donacione për një xhami të re të madhe. Projekti kushton deri në 15 milionë franga zvicerane. Një xhami e re e madhe do të ndërtohet në qytetin e St. Gallen. Ndërtesa pritet të kushtojë 10 milionë franga dhe të mbulojë 1,000 metra katrorë.
Një shoqatë shqiptare ka mbledhur tashmë 3 milionë franga për projektin
Në fund të qershorit 2025, gati 30 shqiptarë u takuan në një parking në St. Gallen. Atje, në Fürstenlandstrasse, midis shinave hekurudhore dhe një zone rekreative, ata planifikojnë të ndërtojnë një xhami. Burrat diskutuan planet e ndërtimit dhe procesin e lejeve. Pak më vonë, ata shkruan në Facebook: « Allahu na ndihmoftë që realizimi i xhamisë sonë të re në St. Gallen të jetë sa më i lehtë të jetë e mundur. », ka shkruar Blick
Iniciatorët ende po heshtin. Planet e xhamisë janë në një fazë shumë të hershme; një kërkesë për leje ndërtimi nuk është dorëzuar ende. Ata aktualisht nuk po japin më shumë komente.
Shoqata që qëndron pas planeve të xhamisë
Megjithatë, informacioni në postimet në Facebook dhe në një faqe interneti për mbledhje fondesh është mjaft specifik. Vizualizimet tregojnë ndërtesën e re: një strukturë futuriste me një kupolë xhami mbresëlënëse, e projektuar nga një arkitekt shqiptar nga Schlieren, Cyrih, i cili gjithashtu projektoi xhaminë shqiptare në Winterthur-Töss, Cyrih.
Bashkësia Islame El-Hidaje, në arabisht për « udhëzimin », qëndron pas projektit në shkallë të gjerë në St. Gallen. Shoqata ka drejtuar një xhami të vogël në periferi të St. Gallen për dekada.
Sipas deklaratave të mëparshme nga zyrtarët e xhamisë, ndërtesa prej 1,000 metrash katrorë pritet të kushtojë rreth dhjetë milionë franga zvicerane, dhe toka pesë milionë. Kjo ka të ngjarë ta bëjë xhaminë një nga më të mëdhatë në Zvicrën gjermanishtfolëse.
Miliona të dhuruara
Salla madhështore e lutjeve do të ofrojë hapësirë për qindra besimtarë. Përveç kësaj, ndërtesa është planifikuar të përfshijë hapësirë tregtare dhe një kafene, e cila do të jetë e hapur edhe për jo-muslimanët.
Ata që janë përgjegjës për projektin nuk kanë zbuluar se si saktësisht do të financohet xhamia e re e madhe.
Gazeta zvicerane Blick ka mesuar, se Komuniteti Islamik Shqiptar ka kohë që mbledh donacione për projektin, si përmes faqeve të internetit ashtu edhe në aktivitete për mbledhje fondesh. Sipas një postimi në Facebook, një aktivitet në Gossau, St. Gallen, në shkurt të vitit 2025 mblodhi mbi tre milionë franga zvicerane.
Një donacion i madh thuhet se erdhi nga ish-presidenti i Bashkësisë Islamike të Boshnjakëve në Zvicër, i cili thuhet se ka dhuruar 50,000 franga zvicerane.
Keshtu Keshtu imami shqiptar ne Sant-Galen, Mehas Alija kryetar i Komunitetit Musliman Shqiptar në Zvicër (KMSHZ) disa here ka thenë per gazeten zvicerane ne shqip LeCanton27.ch se « Radikalizmi dhe ekstremizmi nuk kanë vend midis shqiptarëve; gjëra të tilla janë të panjohura për ne. »
Për fund do shtuar se me më 7 mars te vitit 2021 qytetaret zviceran permes nje referendumi i thane PO ndalimit te Burkes perkunder asaj se qeveria zvicerane ishte kunder. Madje edhe OKB ka kritikuar Zvicren lidhur me kete ndalese. Lidhur me këtë gazeta zvicerane në shqip Le Canton27.ch ka marrur mendimet e perfaqesuesve te komunitetit shqiptarë ne Zvicer si shumice muslimane lidhur me ndalimin e burkës ne kete vend.
Spas z.Mehas Alija kryetar KMSH në Zvicer « Rezultatin e referendumit nuk e priten ashtu siq doli. Por, megjithate do e respektojmë voten e 7 marsit! »