Gjenevë / UN, 22 nëtor -Përpara se të akuzohemi se mbajmë anën e dikujt, le të jemi të qartë: si gazetarë, nuk mbajmë anën e asnjë regjimi, partie, organizate apo grupi të armatosur. Ne kemi dënuar pa ekuivok edhe sulmet terroriste të Hamasit kundër civilëve izraelitë, rrëmbimin e pengjeve dhe çdo akt dhune ndaj njerëzve të pafajshëm. Por kjo nuk na jep të drejtën të mbyllim sytë përballë tragjedisë së civilëve palestinezë, fëmijëve dhe grave që vuajnë pasojat shkatërruese të luftës në Gaza.
Gazetarja amrikane Ana Kasparian, Netayahut: Nuk urreheni sepse jeni hebrenj, por për shkak të vrasjes së njerëzve të pafajshëm
« Nuk urreheni sepse jeni hebrenj; urreheni sepse vrisni njerëz të pafajshëm. » Gazetarja Ana Kasparian e bëri këtë deklaratë ndërsa trajtonte dallimin midis antisemitizmit dhe kritikave ndaj veprimeve të qeverisë izraelite. Komentet e saj prekin një çështje të rëndësishme dhe shpesh të debatuar: kritika ndaj politikave të një qeverie nuk duhet ngatërruar me armiqësinë ndaj një komuniteti të tërë fetar apo etnik. Ky diskutim thekson rëndësinë e dallimit midis përgjegjësisë politike, nga njëra anë, dhe paragjykimit e diskriminimit, nga ana tjetër.
« Nuk jemi me Palestinën kundër Izraelit, as me Izraelin kundër Palestinës. Jemi me njerëzimin kundër vrasjes së civilëve, me fëmijët kundër luftës dhe me drejtësinë kundër çdo krimi, pavarësisht se kush e kryen!” ka deklaruar redaktiri i aztes zvcerane en sqhip Lecanton27.ch per marëdhenie nderkombetare Nefail Maliqi.
Ky është edhe qëndrimi ynë editorial: Nuk jemi zëdhënës të asnjërës palë, por dëshmitarë dhe mbrojtës të së vërtetës, dinjitetit njerëzor dhe së drejtës së çdo njeriu për të jetuar.
Të mbrosh jetën e një fëmije palestinez nuk do të thotë të urresh një fëmijë izraelit. Të kritikosh politikat e qeverisë së Benjamin Netanyahut nuk do të thotë të jesh antisemit. Sikurse dënimi i Hamasit nuk do të thotë të jesh kundër popullit palestinez.
Në këtë frymë vjen edhe debati i gazetares amerikane Ana Kasparian mbi dallimin ndërmjet antisemitizmit dhe kritikës ndaj veprimeve të qeverisë izraelite. Një dallim thelbësor që duhet kuptuar në çdo shoqëri demokratike.
Sepse humanizmi nuk ka kombësi, fe apo kufij. Dhe një gazetar nuk duhet të heshtë kur viktimë është një fëmijë, qoftë në Gaza, Izrael apo kudo tjetër në botë.
Dua Lipa – krenaria shqiptare në skenën botërore – Këngëtarja me origjinë shqiptare ka kërkuar armëpushim humanitar dhe ka shprehur solidaritet me palestinezët. Në maj 2024, pas sulmeve në Rafah, ajo publikoi një mesazh të fortë kundër vrasjes së civilëve dhe fëmijëve.
Nga Angelina Jolie, Dua Lipa, Roger Waters e Mohamed Salah, te Bernie Sanders, António Guterres dhe personalitete hebreje e izraelite: solidariteti me Palestinën ka kapërcyer kufijtë e politikës, fesë, kulturës dhe sportit. “Jo në emrin tonë! Nuk duam të jemi bashkëfajtorë në vrasjen e fëmijëve!”
Dua Lipa është solidarizuar me popullin palestinez kryesisht për arsye humanitare, mbrojtjen e civilëve dhe vuajtjet e fëmijëve në Gaza, por edhe për shkak të përvojës historike të familjes së saj me luftën dhe zhvendosjen nga Kosova.
Këngëtarja britanike me origjinë shqiptare nga Kosova ka shpjeguar publikisht pse kjo çështje e prek personalisht. Çfarë ka thënë Dua Lipa?
1. Në janar 2024, për revistën Rolling Stone, ajo deklaroi se përvoja e familjes së saj, e cila u largua nga Kosova për shkak të luftës, e bën të ndjeshme ndaj vuajtjeve të njerëzve që detyrohen të braktisin shtëpitë.
Ajo tha:
“Nga përvoja ime me Kosovën dhe nga të kuptuarit se çfarë shkakton lufta, e di se askush nuk dëshiron të largohet nga shtëpia e tij.” Ajo gjithashtu theksoi se ndiente keqardhje për çdo jetë izraelite të humbur në sulmet e 7 tetorit, por kërkoi që vëmendja të përqendrohej edhe te viktimat civile në Gaza dhe te nevoja për armëpushim humanitar.
2. Në maj 2024, pas sulmeve në Rafah, Dua Lipa publikoi në Instagram mesazhin: “Djegia e fëmijëve të gjallë nuk mund të justifikohet kurrë. E gjithë bota po mobilizohet për të ndalur gjenocidin izraelit. Ju lutem, tregoni solidaritetin tuaj me Gazën.” (“Burning children alive can never be justified. The whole world is mobilising to stop the Israeli genocide. Please show your solidarity with Gaza.”)
3. Ajo ka refuzuar të heshtë përballë kritikave. Në një intervistë për Radio Times në qershor 2024, shpjegoi se para se të flasë për çështje politike i mendon dhe i kontrollon disa herë deklaratat e saj, por se është e gatshme të përballet me kritikat nëse beson se po vepron për një të mirë më të madhe.
Gazetarja dhe komentatorja amerikane Ana Kasparian ka ngritur një debat të rëndësishëm mbi dallimin ndërmjet antisemitizmit dhe kritikave ndaj politikave të qeverisë izraelite. Deklarata e atribuuar asaj: “Nuk urreheni sepse jeni hebrenj; urreheni sepse vrisni njerëz të pafajshëm”, shpreh këtë dallim, por duhet verifikuar burimi dhe formulimi i saktë i citimit para publikimit.
Thelbi i këtij diskutimi është se kritika ndaj qeverisë së Benjamin Netanyahut dhe veprimeve të ushtrisë izraelite nuk duhet ngatërruar me urrejtjen ndaj popullit hebre. Ashtu sikurse antisemitizmi duhet dënuar pa rezerva, edhe vrasja e civilëve palestinezë dhe shkeljet e të drejtave të njeriut duhet të trajtohen me të njëjtën seriozitet.
« You are not hated for being Jewish, you are hated for killing innocent people. » Journalist Ana Kasparian made the statement while addressing the distinction between antisemitism and criticism of the Israeli government’s actions.
Francesca Albanese – raportuesja e OKB-së krahasoi kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu me Adolf Hitlerin!
Juristja me3 oegjine shqipatre Francesca Albanese, Raportuese Speciale e Kombeve të Bashkuara për gjendjen e të drejtave të njeriut në territoret palestineze të pushtuara, është bërë një nga figurat më të njohura të debatit ndërkombëtar për Palestinën.
Francesca Albanese, raportuesja speciale e OKB-së për territoret palestineze, u lidh me një krahasim të kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu me Adolf Hitlerin, në korrik 2024.
Në raportet dhe deklaratat e saj ajo ka kritikuar ashpër veprimet izraelite në Gaza dhe ka kërkuar përgjegjësi ndërkombëtare për shkeljet e pretenduara të së drejtës ndërkombëtare. Duhet theksuar se raportuesit specialë janë ekspertë të pavarur të mandatuar nga Këshilli i të Drejtave të Njeriut të OKB-së dhe nuk flasin automatikisht në emër të gjithë organizatës.
Në mesin e figurave të njohura të Hollywood-it që kanë shprehur shqetësim për situatën në Gaza janë Angelina Jolie, Mark Ruffalo, Susan Sarandon, Javier Bardem dhe të tjerë.
Angelina Jolie, e njohur për angazhimin e saj humanitar, ka dënuar bombardimet dhe gjendjen katastrofike të popullsisë civile në Gaza, duke kërkuar mbrojtjen e civilëve dhe respektimin e së drejtës ndërkombëtare humanitare.
Tragjedia palestineze ka tronditur ndërgjegjen e miliona njerëzve në mbarë botën. Nga rrugët e metropoleve më të mëdha, te skenat e Hollywood-it, koncertet ndërkombëtare, stadiumet sportive dhe institucionet më të rëndësishme diplomatike, zërat në mbështetje të popullsisë palestineze janë bërë gjithnjë e më të fuqishëm.
Përballë shkatërrimit të Gazës, vrasjes së civilëve, fëmijëve dhe grave, si dhe krizës së rëndë humanitare, shumë personalitete të njohura kanë refuzuar të qëndrojnë indiferentë. Ata kanë përdorur famën, ndikimin dhe platformat e tyre publike për të kërkuar armëpushim, ndalimin e dhunës, mbrojtjen e civilëve dhe lejimin e ndihmave humanitare.
Çështja palestineze tashmë ka dalë përtej kufijve të diplomacisë dhe politikës. Ajo është shndërruar në një çështje të ndërgjegjes njerëzore, duke mobilizuar artistë, sportistë, intelektualë, politikanë, diplomatë dhe aktivistë nga të gjitha kontinentet.
Hollywood-i dhe yjet botërore: Kur fama vihet në shërbim të humanizmit
Edhe aktorë të tjerë kanë shfrytëzuar intervistat, rrjetet sociale dhe paraqitjet publike për të kërkuar armëpushim dhe për të tërhequr vëmendjen ndaj vuajtjeve të palestinezëve.
Në botën e muzikës, Dua Lipa, Roger Waters, Macklemore dhe shumë artistë të tjerë kanë shprehur publikisht qëndrimet e tyre kundër luftës dhe në mbështetje të të drejtave të palestinezëve. Mesazhi i tyre është se arti nuk duhet të jetë indiferent ndaj vuajtjeve njerëzore.
Nga OKB-ja te politika amerikane: Zëra të fuqishëm kundër luftës
Në arenën ndërkombëtare, sekretari i përgjithshëm i OKB-së, António Guterres, ka qenë ndër zërat më të fuqishëm që kanë kërkuar armëpushim humanitar, lirimin e pengjeve dhe mbrojtjen e popullsisë civile.
Senatori amerikan Bernie Sanders ka kritikuar ashpër politikat e qeverisë izraelite dhe ka kundërshtuar mbështetjen pa kushte për luftën, duke kërkuar ndalimin e sulmeve që shkaktojnë viktima civile.
Një rol të veçantë në dokumentimin dhe denoncimin e shkeljeve të mundshme të së drejtës ndërkombëtare ka luajtur edhe raportuesja speciale e OKB-së për territoret palestineze, Francesca Albanese, me origjinë shqiptare, e cila ka ngritur vazhdimisht alarmin për situatën në Gaza.
Edhe Papa Françesku, gjatë jetës së tij, u bëri thirrje vazhdimisht palëve për paqe, ndalimin e luftimeve dhe ndihmë humanitare për popullsinë e vuajtur.
Mohamed Salah dhe sportistët: Edhe stadiumet flasin për Palestinën.
Edhe hebrenjtë dhe izraelitët kundër politikave të Netanyahut: “Jo në emrin tonë!”
Një dimension veçanërisht domethënës i solidaritetit me Palestinën vjen edhe nga vetë komuniteti hebre dhe nga qytetarë izraelitë.
Në qytete të ndryshme të botës, organizata dhe aktivistë hebrenj kanë dalë në protesta me mesazhe si: “Not in Our Name” – “Jo në emrin tonë!” Organizata si Jewish Voice for Peace dhe IfNotNow kanë kundërshtuar politikat e qeverisë izraelite dhe kanë kërkuar armëpushim, drejtësi dhe respektimin e të drejtave të palestinezëve.
Edhe brenda Izraelit ka pasur protesta kundër luftës, kundër qeverisë së Benjamin Netanyahut dhe në mbështetje të një zgjidhjeje politike.
Këta zëra kanë një rëndësi të veçantë, sepse tregojnë se kritika ndaj qeverisë izraelite nuk është sinonim i antisemitizmit dhe se asnjë qeveri nuk mund të pretendojë se flet në emër të një populli të tërë. Siç ka theksuar edhe gazetarja Ana Kasparian në debatin mbi këtë temë, duhet bërë dallimi ndërmjet kritikës ndaj politikave shtetërore dhe urrejtjes ndaj një komuniteti fetar apo etnik.
Antisemitizmi është diskriminim dhe urrejtje që duhet dënuar pa asnjë rezervë. Po kështu, vuajtjet dhe të drejtat e palestinezëve nuk mund të relativizohen apo të mohohen.
Netanyahu dhe përgjegjësia para drejtësisë ndërkombëtare.
Palestina nuk është vetëm një çështje politike. Është edhe një provë për ndërgjegjen njerëzore dhe për aftësinë e komunitetit ndërkombëtar për të mbrojtur jetën, dinjitetin dhe drejtësinë. Sepse heshtja përballë vuajtjeve të civilëve nuk duhet të bëhet kurrë normalitet.

